تعریق زیاد یا هیپرهیدروز

گردآورنده:دکتر وحید ابراهیمی راد، تاریخ:1393/9/20

هیپرهیدروز یعنی عرق کردن بیش از حد. هروقت شما بدون دلیل خاصی بیش از حد عرق کنید دچار تعریق شده اید. عرق کردن برای بدن لازم است اما اگر بدون دلیل خاصی بیش از حد عرق کنید دچار بیماری هیپرهیدروز شده اید.

بسیاری از افرادی که دچار تعریق میشوند در یک یا دو ناحیه بدنشان تعریق رخ میدهد مانند : کف دست یا زیر بغل یا سر ویا پا. درحالی که بدن آنها خشک است اما در این نواحی ممکن است حتی عرق چکه کند !!!

این تعریق میتواند در خلال زندگی روزمره مشکل آفرین باشد. مثلا کف دست دچار تعریق میشود و فرد حتی نمیتواند دستگیره در را بگیرد . یا عرق زیر بغل میتواند لباس شما را کثیف و بدبو کند.

اگر شما دچار تعریق شده اید بهتر است به این علائم دقت کنید :

  • عرق قابل مشاهده : آیا عرق باعث خیس شدن لباس شما شده است ؟ آیا وقتی که نشسته اید هم عرق میکنید ؟
  • تداخل عرق کردن با فعالیت های روزانه : آیا عرق کردن باعث میشود نتوانید یک وسیله را با دست بردارید ؟
  • پوست نرم و سفید میشود : آیا عرق کردن باعث میشود پوست شما برای مدت طولانی مرطوب بماند ؟
  • عفونت پوستی : آیا پوست شما در مناطقی که زیاد عرق میکند دچار عفونت شده است ؟

تعریق بر 2 نوع است:

  • تعریق موضعی اولیه
  • تعریق ثانویه

تعریق موضعی اولیه:

رایج ترین نوع تعریق است. برروی یک یا چند ناحیه از بدن تاثیر میگذارد مانند زیر بغل. فرد متوجه میشود که بیش از حد عرق میکند.

نشانه های تعریق موضعی اولیه :

  • تعریق موضعی میباشد یعنی مناطق خاصی از بدن را بیشتر درگیر میکند مانند کف دست ویا زیر بغل
  • هر 2 طرف بدن را درگیر میکند
  • بلافاصله بعد از بلند شدن از خواب عرق کردن شروع میشود
  • حداقل یکبار در هفته رخ میدهد
  • این نوع تعریق وقتی آغاز میشود که فرد کودک و یا نوجوان است

تعریق ثانویه :

در اصطلاح پزشکی به تعریقی ثانویه گفته میشود که به علت یک بیماری زمینه ای رخ داده باشد. از جمله علل ایجاد آن :

  • دیابت
  • سرما
  • نقرس
  • آسیب و تروما مانند ضربه به سر
  • چاقی
  • دیابت
  • تیروئید پرکار
  • تومور
  • و علت دیگر آن عوارض جانبی مصرف یک مکمل دارویی و غذایی است

اگر کسی دچار این نوع تعریق باشد متوجه حالات زیر خواهد شد :

  • کل بدن و گاهی هم بخش هایی از بدن بیش از حد عرق میکند
  • در خواب هم عرق میکند

این نوع عرق معمولا در بزرگسالی رخ میدهد. همچنین ممکن است بعد از یک حادثه و یا سرمازدگی ایجاد شود.

هر دو نوع تعریق میتواند باعث این شود که فرد احساس اضطراب و خجالت کشیدن بکند و نتواند به سادگی به فعالیت های روزمره خود رسیدگی کند پس بهتر است حتما به یک متخصص پوست و مو مراجعه کند.

چه کسانی دچار این بیماری میشوند :

این مشکل برای خیلی از مردم پیش میاید اما درصد کمی برای درمان آن نزد پزشک متخصص میروند. افرادی که بیشتر در معرض این بیماری هستند کسانی هستند که :

  • در خانواده خود فردی را دارند که بیش از حد عرق میکند
  • شرایط پزشکی آنها طوری است که بیش از حد عرق میکنند
  • از مکمل های غذایی خاصی استفاده میکنند که میتواند باعث تعریق بشود
  • بسیاری از حالات پزشکی هم میتواند باعث تعریق شود مانند دیابت و نقرس

بعضی از زنان بعد از یائسگی دچار این حالت میشوند که هنوز دلیل مشخصی برای آن پیدا نشده است.

متخصصین پوست برای درمان تعریق کمک بسیار زیادی میکنند . آنها با معاینه فیزیکی متوجه وجود تعریق در شما میشوند . گاهی اوقات هم آزمایش تست عرق ممکن است برای تشخیص تعریق لازم باشد.

درمان

درمان بستگی به نوع تعریق و منطقه ای که در آن تعریق رخ میدهد بستگی دارد.

ضد تعریق ها :

  • متخصصان پوست ممکن است برای شما از ضد تعریق ها استفاده کنند و برای برخی هم از ضد تعریق های بسیار قوی.
  • ضد تعریق ها بر روی پوست شما مینشینند و باعث میشوند که مناطقی مانند زیر بغل دچار تعریق نشوند.
  • عوارض جانبی این ها هم سوزش و تحریک پوست است که اگر دچار این حالت شدید حتما با متخصص پوست و مو در میان بگذارید.

یونتوفورزیس (دستگاه الکتریکی درمان عرق):

شما دست ویا پای خود را درون یک ظرف کم عمق آب میکنید و در آن به آب ضربه میزنید . همزمان این دستگاه یک جریان کم ولتاژ را به درون آب میفرستد.

عوارض :

  • خشکی پوست
  • تحریک شدن پوست
  • احساس ناراحتی در طول درمان

تزریق توکسین بوتولینوم (بوتاکس):

متخصص پوست یک فرم ضعیف شده از این ماده را به زیر بغل شما تزریق میکند. اگر درست انجام شود بیمار احساس راحتی میکند.

سازمان غذا و داروی امریکا این درمان را برای تعریق زیر بغل تایید کرده است. این درمان ممکن است بر تعریق دست و دیگر نقاط بدن هم موثر باشد. بعد از استفاده از این ماده تعریق در طی حدود 4 تا 6 ماه کاهش میابد.

عوارض : ضعف عضلانی موقت

دارو :

برخی داروها هم از فعالیت غدد عرق بدن جلوگیری میکنند. دارو درمانی میتواند برای زنان یائسه که بیش از حد تعریق سر دارند مفید باشد.

عوارض :

  • خشکی دهان
  • تاری دید
  • ضربان قلب غیر طبیعی

جراحی

اگر درمان های بالا جواب ندهد آخرین راه درمانی جراحی است که هم دائمی هست وهم دارای ریسک بالایی است و دارای دو نوع است:

  • جراحی حذف غدد عرق
  • سمپاتکتومی

جراحی حذف غدد عرق : متخصص پوست با جراحی زیر بغل غدد عرقی آن را از بین میبرد. این عمل در مطب دکتر انجام میشود و بیمار هم در طی عمل هوشیار است.

این نوع جراحی بوسیله :

  • برش
  • لیزر
  • کورتاژ
  • و یا لیپوساکشن انجام میشود

سمپاتکتومی : جراحی بزرگی است که در اتاق عمل انجام میشود که در آن پزشک تلاش میکند سیگنال های عصبی که بدن برای غدد عرق میفرستد را قطع کند. این نوع عمل بطور عمده برای تعریق زیاد کف دست انجام میشود.

عوارض جراحی ها:

همه جراحی ها دارای عوارض هستند مثلا حذف غدد عرق در زیر بغل میتواند باعث ازبین رفتن حس در ناحیه زیر بغل بشود. و یا سمپاتکتومی میتواند باعث صدمه زدن به اعصاب بشود.

جدیدترین درمان تایید شده توسط FDA استفاده از "دستگاه پزشکی دستی" است.

متخصص پوست با استفاده از یک ماشین که انرژی الکترومغناطیسی از خود ساطع میکند غدد عرق را برای همیشه از بین می برد. در یک یا دونوبت ویزیت، غدد را می توان از بین برد. پس از نابودی، غدد عرق برای همیشه از بین رفته است. این دستگاه فقط مختص زیر بغل است.

در نهایت :

  • همیشه از ضد تعریق ها مانند دئودورانت استفاده کنید
  • اگر دچار تعریق شدید حتما با یک متخصص پوست و مو مشورت کنید

از محرک های تعریق مانند زیر کمتر استفاده کنید:

  • سس داغ
  • شکلات
  • قهوه
  • چای
  • ادویه جات ترشی